SOUVENIER

Optrekken naar 'den vreemde' betekent allang niet meer ontsnappen aan Nederlanders. Soms lijkt het alsof Nederland veel meer dan 16 miljoen Nederlanders heeft! Onze campings in Toscane zaten vol met Hollanders. 's Ochtends stond je niet alleen in de rij bij de campingwinkel voor vers brood, ook een verse Telegraaf was mogelijk, zelfs op zondag. Het voelde bijna als thuis, al smaakte het zoutloze Italiaanse brood anders. Sinds de paus eeuwen geleden belasting op zout invoerde, eten de Italianen zoutloos brood. Net als Hollanders vermijden betalen zij belastingen.
     Souvenirs zoeken voelt in zo’n omgeving ridicuul. De shops in de binnensteden verkopen dezelfde spullen als thuis: zeepjes, geurtjes en kaartjes. Onze dochters vonden dat geen probleem. Na de verplichte culturele uitstapjes naar Da Vinci en Michelangelo waren merken als Miss Sixty, Guess en Geox veel interessanter.
     In een café in Grossetto dronk ik Sol Caffe uit mooie porseleinen Sol-kopjes. "Kan ik er een paar kopen", vroeg ik de barman, nadat deze snelle jongen zijn lange gesprekje via het mobieltje had afgebroken (mobiele privégesprekken krijgen in Italië duidelijk een hogere prioriteit dan klantencontacten). Hoeveel dagen blijft u nog hier? “Nou, nog een uurtje”, zei ik. Met veel Italiaans geritsel werden door de fabriek binnen drie kwartier twaalf kopjes Sol Caffe bezorgd. Voor een vriendenprijsje, uiteraard met wat Italiaanse 'courtage' had ik mijn unieke souvenir. De Sol-familieleden kan ik gelukkig maken met een Italiaans porseleinen kopje, al blijven de meiden gelukkiger met hun Geox schoenen en Zara-shirts. Prima, zolang we maar geen Italiaanse schoonzoon als souvenir meenemen. Al klinkt oppassen op kleinkinderen in de Toscaanse heuvels ook niet verkeerd.

 

POENERIG

Wonen is een basisbehoefte, maar vaak ook een vermogenskwestie. Huizen vertegenwoordigen veel geld, wat emoties oproept, zeker als zaken anders lopen dan de 'rechthebbenden' verwachten.
     Kinderen willen nog wel eens rekenen op de erfenis van hun overleden ouders, maar dat kan tegenzitten. Zo woont mijn moeder in een serviceflat die gerenoveerd moet worden. De keuze is platgooien en nieuwbouwen of grondig renoveren. Ondertussen overlijden bewoners en hun erfgenamen kunnen de flat niet verkopen maar moeten wel € 800,= per maand aan servicekosten betalen. Dat is zuur als je rekent op een erfenis rekende om je eigen hypotheeklasten van je iets te dure eigen woning te verlagen. De vergadering van eigenaren die ik bijwoonde was explosief. Als er geld op het spel staat lopen emoties hoog op. Een oud-ziekenhuisdirecteur leidde als onafhankelijk voorzitter de bijeenkomst gewend aan complexe vergaderingen tussen ziekenhuisdirecties en medische staven. Een vergadering met de medische staf is in menig ziekenhuis moeilijk, maar ik geef het te doen om een vergadering te leiden waarin hoogbejaarde mensen die willen blijven zitten in hun woninkje (en niet renoveren) en erfgenamen die hun geld willen zien (uitkopen).
     Niet alleen opgepot geld kan soms een probleempje zijn, ook het investeren in woningen kan tot jaloezie oproepen. Wij wonen op een hofje naast een groot pand dat inmiddels een nieuwe eigenaar heeft, en 'eventjes' wat gaat renoveren.  De eigenaar is al acht maanden bezig met een grootschalige verbouwing: nieuwe etages, een jacuzzi etc.. We zijn inmiddels een miljoentje of wat verder en nu is de tuin aan de beurt. Alle bomen en omheining zijn verdwenen, waardoor inbrekers vrij spel hebben. Dus ik weet niet of ik nou zo blij moet zijn met zo'n "Quote - top 100" -buurman.
     Dat iemand goudgeld hebt verdiend met de re-fill van cartridges is prima, maar loop er niet mee te koop. Dat trekt ongewenste aandacht van mensen die zichzelf ook als een soort 'rechthebbenden' zien. Ik laat me door een groter inbraakrisico niet gek maken, het recht op een rustige vakantie laat ik me niet afnemen.

 

WATERNOZEMS

Rotterdam in de zomer is niet voor iedereen een vakantiebestemming. De Witte de Withstraat ontwaakt op dit middaguur langzaam, maar bij Loos zit het terras vol. Langs de kade langs het water is het zowaar druk. Je waant je in het buitenland met de flanerende stelletjes, en de grootouders die met hun kleinkinderen op weg zijn naar de Spido.
    Diverse wereldsteden, ook Rotterdam, hebben het water weer ontdekt. Net als in Engeland woonde men met de rug naar de rivier, een vuile afvalstroom vol met ratten en ander ongedierte. Hoe verder van dat riool, hoe beter. Het water is dankzij milieumaatregelen weer schoon en vormt nu het hart van de stad.
    Bij het terras van Prachtig lunchen stelletjes terwijl de Spido en pannenkoekenboot langs varen. De brug opent voor een, wat het tafereel bijna ‘on-Rotterdams’ idyllisch maakt. Maar die rust wordt ruw verstoord door een stelletje overjarige pubers met speedboten en waterscooters die met veel lawaai de Leuvehaven binnen scheuren. Een gozer met bivakmuts op manoeuvreert zijn waterscooter dwars op het water waardoor een douche neerdaalt over de mensen op de speedbootjes.
     Zijn we op straat en in de metro eindelijk wat bevrijd van gewelddadige gozers, is de rivier niet meer veilig. Misschien horen nozems net zo bij Rotterdam als water bij een haven?

 

DANSLES

In de loop der jaren ontmoet je heel wat mensen, maar de meesten verlies je weer uit het oog. Ook die vrienden uit je jeugd die ooit zo belangrijk waren. Wie denkt er niet af en toe terug aan dat leuke meisje dat je steeds toevallig tegen het lijf liep bij het wisselen van de klaslokalen, of aan die leuke partner van de dansles. Websites zoals klasgenoten.nl spelen slim in op dat nostalgische gevoel, met groot succes. Zelf 'google' ik af en toe naar een bepaalde naam uit het verleden, simpelweg door hun naam in te typen. Als er iets over hen online staat, zie je dat meteen.
     Zo vond ik een oude dansvriendin terug, die ik voor het laatst in 1981 toevallig op een Amsterdams station had gezien. We reisden daarop samen naar Utrecht, maar daarna verloren we elkaar uit het oog. Een recente 'google search' leverde verrassend veel hits met haar naam op, inclusief een emailadres. Ze reageerde snel op mijn e-mailtje. Na 30 jaar zonder contact bleek dat we allebei in verwante vakgebieden werken. Ze woont nog steeds samen met de acteur, waar ik haar weleens mee op een foto in een roddelblad had zien staan. Het 'berichtje uit het verleden' was voor haar een leuke verrassing.
    Onze danslessen hadden destijds iets bijzonders; je kon op elk moment worden ‘afgeklapt’ door een meisje, die ook graag met een van de schaarse jongens wilde dansen. Dat onverwachte begin en vooral einde met de ideale danspartner maakte het spannend, maar het dromen erover.....dat kon altijd doorgaan.

NS

 De weerman voorspelde warm en nat weer, typisch on-Nederlands.  Het zal wel meevallen dacht ik op deze maandagmorgen midden in de zomervakantie. Tijdens het ontbijt in de tuin vielen de eerste druppeltjes, toch waagde ik het erop. Na 100 meter fietsen begint het te stortregenen. Gehannes met de paraplu in de één hand en het stuur in de andere hand werd mijn pantalon steeds natter en natter. Drijfnat arriveerde ik op het station, hopende in de trein te kunnen opdrogen.

     Helaas werkte de NS niet erg mee: geen treinen tussen Breda en Rotterdam. Reizen via Roosendaal was het advies, waar bussen zouden klaarstaan (niet in Breda)... Verzopen als een kat en kwaad over de non-service van de NS, gaf ik me maar over aan het onvermijdelijke. Terugfietsen door de hoosbui was geen optie. In Roosendaal stonden honderden mensen in de rij, maar geen bus te zien. Na een half uur kwam er eindelijk een bus naar Dordrecht, waarna ik met de trein naar Rotterdam kon. Ruim 2,5 uur voor een afstand van 50 km!

     En de service van de NS? Zodra ik mijn eerste schreden in verzopen toestand in de trein richting Roosendaal zette kwam een NS-enquêtrice langs voor een kwaliteitscontrole terwijl er geen informatieverstrekking, geen koffie of bussen werden aangeboden! De kwaliteitsmeting is onder controle, nu nog het echte werk! Maar mijn natte pantalon was wel droog toen ik na 2,5 uur op mijn werk aan kwam....

EMILY

Dit jaar gaan we naar Toscane: twee weken aan zee en één week in het binnenland. Met vier vrouwen in het gezin is vakantie naar Italië altijd een uitdaging. Mijn zoon, die met vrienden naar het zuiden is vertrokken, komt langs als hij in de buurt is. Zijn lengte van ruim twee meter maakt indruk op die kleine Italianen.
     Het boeken van een vakantie kost veel tijd, ondanks dat internet het makkelijker heeft gemaakt. Waarnaartoe? Voldoende ruimte voor vijf? Zwembad? Voldoende activiteiten? Uiteindelijk weet je pas bij aankomst binnen 1 minuut of je de juiste keuze hebt gemaakt. Dat regelen van de vakantie moet toch handiger kunnen. Als het mogelijk zou zijn om jouw vakantiewensen te koppelen aan de vakantie ervaringen van mensen met een vergelijkbaar vakantieprofiel is vakantie regelen veel efficiënter te maken.  

    Bestemmingen worden steeds exotischer; collega's en vrienden reizen de hele wereld over. Dat maakt het boeken niet makkelijker, buiten Europa ziet de wereld er toch soms verdraaid anders uit, al lijken die strandbestemmingen veel op elkaar. Mijn buurvrouw wil eigenlijk helemaal niet op vakantie. Zij heeft een tuin waar mijn tuin ruim 10 keer in past. Mijn dochter zorgt nu even voor de plantjes en kan gelijk van hun zwembad genieten. Vorig jaar zat ze met haar gezin in Spanje in een krap campinghuisje op een terreintje ter grootte van een postzegel, wat ze nooit meer wil meemaken. Dit keer koos haar man voor Mexico. Wel oppassen voor orkanen zei ik nog voor de grap toen ze vertrokken. Nou dat zou wel meevallen. Niet dus, het hotel was gebarricadeerd en gasten geëvacueerd voor de aanstormende orkaan Emily. Gelukkig is de orkaan wat in kracht afgenomen en lijkt de schade mee te vallen.

Zelf geef ik de voorkeur aan wat 'enthousiaste' Italianen rond mijn blonde meiden dan een onvoorspelbare Emily orkaan over mijn kalende schedel.

 

JARIG

 “Hoi Chris, netjes in het pak? belangrijke bespreking vandaag?” Zomaar een vluchtig contact vanochtend op het station met een jongen van de middelbare school. We zien elkaar hooguit twee of drie keer per jaar, maar zulke ontmoetingen blijven leuk.  Regelmatig loop ik nog oude bekenden van de lagere en middelbare school tegen het lijf.

     Begin juli zijn veel vrienden jarig, ook ik. Afhankelijk van de vakantieperiode vier ik mijn verjaardag met een klein groepje op de camping of met een grote club thuis. Soms organiseert de vriendenclub samen één groot feest als iedereen het beu is om avond na avond naar elkaars partijtje te komen. Sommige vrienden ken ik al meer dan 40 jaar. Die langjarige vriendschappen verlopen niet altijd harmonieus. Henk (niet zijn echte naam), bijvoorbeeld ken ik sinds de kleuterschool. We gingen samen op vakantie, zaten bij de verkennerij, en bezochten dezelfde kroegen. Zo'n vijftien jaar geleden kregen we ruzie en hadden we geen contact meer, ondanks dat we nog geen kilometer van elkaar woonden. Twee jaar geleden hebben we elkaar weer gesproken en waren we allang vergeten waar de ruzie precies over ging.

     Een e-mail maakte het makkelijker om contact te herstellen. De ontvanger van de email is niet verplicht te antwoorden op je email. Henk, reageerde snel op mijn e-mailtje, ik kwam op zijn verjaardagsfeestje en hij op het mijne waardoor onze vriendschap weer helemaal hersteld werd.
Ik vraag me af hoe mijn kinderen hun schoolvriendjes blijven zien. Dankzij MSN lijken ze elkaar minder snel uit het oog te verliezen, maar of die contacten ook veertig jaar standhouden is onzeker. En of ze dan nog te repareren zijn? Dat blijft de vraag.

ONZE STOEP

Binnenkort wordt de straat volledig vernieuwd. Er komen bomen, straatstenen in plaats van asfalt en een iets breder trottoir. Tegelijkertijd wordt de stoep ook gebruikt door patiënten en personeel om even te roken. Het rookverbod in het ziekenhuis heeft de straat levendiger gemaakt. Trea van Vliet zette de sfeer op de stoep aan tot het schrijven van een column (Rotterdams Dagblad, 01-07-2005).

      “Na een ochtendje Rotterdamse brandweermannen interviewen op de Schiedamse Dijk loop ik naar buiten om ergens te lunchen. Het is warm. Veel blote benen, armen en buiken op straat. Niet iedereen komt er goed mee weg. Ook wordt maar weer eens duidelijk dat onze voeten doorgaans onderbedeeld zijn bij de algehele lichaamsverzorging. Rare nageltjes, eeltlagen, schilfers en vellen. Ik moet altijd even kijken en griezelen. Ik sla de hoek om, loop langs het Oogziekenhuis en word meteen door het leven tot de orde geroepen. In de schaduw van het ziekenhuis staat een Hindoestaanse vrouw naast een puberjongen in een rolstoel. Ze buigt zich over hem heen en veegt een beetje spuug naast zijn mond weg. De jongen hangt schuin voorover in de rolstoel en heeft een verband voor zijn linkeroog. Hij grijpt de hand van de vrouw, 'mama', lispelt hij blij. Een taxichauffeur helpt een oudere man voorzichtig in zijn auto. De man trilt en tilt stram zijn ene been op, tastend naar de autostoel. Hij heeft een bril op die bijna scheef staat door het dikke verband voor zijn oog. Zijn bagage staat nog op de stoep. Samen met een koffertje weer naar huis, niemand om hem af te halen. Een vrouw zit op haar koffer en rookt een sigaret. 'Kom ik u ophalen?' vraagt een bolle taxichauffeur. Ze knikt en gooit haar peuk weg. Als ze opstaat, zie je hoe wankel ze is. Het leven ontdaan van opgeblazenheid, uitgekleed tot de feiten. Tien meter trottoir. Tien meter kwetsbaarheid. Tien meter zorgzaamheid. Dat is nog eens iets anders dan oordelen over buiken en eeltvoeten.
Op het terras van Bazar bestel ik een kop soep, en peins. Dit is de tijd van eigen verantwoordelijkheid, zelfredzaamheid en initiatief nemen. Maar uiteindelijk moet je met de taxi naar huis als er een verband voor je oog zit. En moet iemand het kwijl van je mond vegen omdat je het zelf niet meer kunt. …… Ik reken af en loop terug. Voor het ziekenhuis staan inmiddels andere mensen op de stoep. Met hetzelfde verhaal, voor wie het wil horen. mailto:treavanvliet@zonnet.nl

KLEPPEN EN STREKEN

 Je hebt feestjes en feestjes. Sommige voelen als een verplichting, zoals dit feestje van een 'loopvriendin' mijn partner. Bij hun atletiekclub rennen iedere week zo'n duizend mensen in groepjes door het bos, al kletsend alsof het een zwerm bijen is. Allemaal met elkaar aan het 'kleppen' tijdens het ‘strekken’ van de benen. Die dames weten waarschijnlijk alles van elkaar, en misschien ook van mij. Al weet je dat nooit helemaal zeker. Dat werd duidelijk toen één van de partners op het feestje over mijn werk begon wist ik het zeker.

     Door onverwachte ontmoetingen werd het toch een heel leuk feestje. We liepen onze 'oude' buren van zo'n 20 jaar geleden tegen het lijf. Tot zover natuurlijk niets bijzonders. Bijzonder was de reden voor het feestje. Na jarenlang haar zoon in haar eentje te hebben opgevoed, vond de 'loopvriendin' eindelijk een leuke partner. Eindelijk zat het haar eens mee, sloeg het noodlot toe. Ze bleek kanker te hebben. Dit feestje vierde ze omdat chemokuur was afgerond én haar zoon jarig was. Wat een moed om zo positief door het leven te lopen!

OSCAR

Toeval bestaat niet, of toch wel? Tijdens het zoeken naar een cadeautje stopte de boekhandelaar me een boek in handen, dat dezelfde dag nog relevant bleek. Het thema: omgaan met levensvragen. Dit werd actueel toen ik werd gebeld door de vader van een ernstig zieke zoon. De inmiddels volwassen zoon moet zelf beslissen over een zeldzame, levensreddende transplantatie. Niet opereren betekende vrijwel zeker sterven. Het kind voelde de druk van zijn ouders en artsen, maar wilde de keus zelf maken, los van suggesties. Maar van wie krijgt hij een objectief advies? Een raad die rekening houdt met zijn gevoelens? Voor ouders en artsen blijft dit een aangrijpend en ook emotioneel dilemma. Juist in een fase dat je als ouder je kind wilt bijstaan in een kwestie van leven en dood, kun je niet dichter tot elkaar komen.

     In gesprekken met mijn collega uit het behandelend ziekenhuis merkte ik hoe complex deze kwestie ook voor artsen is. Emmanuel Schmitt beschrijft in Oscar en oma Rozerood treffend de gevoelens van een kind dat sterft. Oma Rozerood geeft hem het advies dagelijks brieven te schrijven aan een onafhankelijk adviseur. Iedere dag beleeft hij 10 jaar van zijn leven, levensecht. Na ruim een week is hij 110 jaar en heeft hij zijn leven intens kunnen beleven en vrede te vinden.

    Soms biedt één klein boek meer inzicht dan professionele medische literatuur. Empathie en begrip zijn essentieel in het begeleiden van zulke moeilijke keuzes.